Ethereum: co to jest i jak działa

Ethereum, co to jest? Ethereum to blockchain, na którym można uruchamiać programy, czyli smart kontrakty. Jeśli bitcoin jest cyfrowym pieniądzem, to Ethereum przypomina wspólny, światowy komputer, na którym działają tokeny, giełdy zdecentralizowane, NFT i gry. Jego własną kryptowalutą jest ether (ETH). W tym artykule wyjaśniamy różnicę między Ethereum a etherem, czym są smart kontrakty, jak działa Proof of Stake i staking, dlaczego opłaty gas bywają wysokie, jakie tokeny działają na Ethereum oraz jakie są ryzyka i jak kupić ETH w Polsce.

Artykuł ma charakter edukacyjny i nie jest poradą inwestycyjną. Ceny kryptowalut są bardzo zmienne.

Ethereum i ether (ETH): różnica

Ethereum to nazwa sieci, a ether (ETH) to kryptowaluta, którą w tej sieci płaci się za operacje. Potocznie oba słowa używa się zamiennie. Sieć wystartowała w 2015 roku, a jej pomysłodawcą jest Vitalik Buterin. W porównaniu z bitcoinem Ethereum ma inny cel: bitcoin ma być pieniądzem, Ethereum platformą dla aplikacji. Podstawy bitcoina: bitcoin, co to jest.

Smart kontrakty po ludzku

Smart kontrakt to program zapisany w blockchainie, który działa według zasady «jeśli stanie się X, zrób Y». Przykład: kontrakt giełdy zdecentralizowanej automatycznie wymienia Twoje tokeny, gdy wyślesz mu inne tokeny. Nikt nie może go wyłączyć ani zmienić po cichu, a wszystkie operacje są publiczne. Dzięki temu można tworzyć usługi finansowe bez pośredników, choć błąd w kodzie kontraktu może oznaczać utratę środków.

Proof of Stake i staking ETH

Do września 2022 roku Ethereum działało jak bitcoin, w modelu Proof of Work, czyli z kopaniem. Aktualizacja The Merge przeniosła sieć na Proof of Stake: bloki tworzą walidatorzy, którzy blokują swoje ETH jako zabezpieczenie. Zużycie energii spadło o około 99,9%, a kopanie ETH przestało być możliwe. Dziś zarabia się na stakingu, czyli udostępnianiu ETH do zabezpieczania sieci; w stakingu zablokowane są dziesiątki milionów ETH. Kopanie innych kryptowalut opisujemy tu: kryptowaluty i kopanie.

Opłaty gas: dlaczego bywają wysokie

Gas to opłata za wykonanie operacji w sieci Ethereum, płacona w ETH. Gdy wiele osób chce jednocześnie wykonać transakcje, na przykład przy popularnej emisji NFT, opłaty rosną, bo miejsce w bloku jest ograniczone. W spokojnych okresach są niskie. Od aktualizacji z 2024 roku znacznie potaniały transakcje w sieciach warstwy drugiej, takich jak Arbitrum czy Base, które korzystają z bezpieczeństwa Ethereum.

Tokeny na Ethereum: USDT, USDC, NFT

Adres Ethereum zaczyna się od «0x» i działa także w sieciach zgodnych z Ethereum, ale przed wysyłką zawsze sprawdzaj, w jakiej sieci są Twoje tokeny.

Ryzyka i jak kupić ETH w Polsce

• Kurs ETH może spaść o kilkadziesiąt procent w krótkim czasie.
• Błędy w smart kontraktach i fałszywe strony mogą prowadzić do utraty środków.
• Kupuj na platformach działających legalnie w UE, płacąc przelewem lub BLIK-iem.
• Długoterminowo przechowuj ETH w portfelu, którego frazę odzyskiwania znasz tylko Ty: portfel kryptowalut.
• Pamiętaj o podatku 19% w PIT-38 przy sprzedaży za złotówki.

Zanim kupisz, zastanów się, jaką część oszczędności jesteś gotów zaryzykować, i zacznij od małej kwoty, aby nauczyć się wysyłania i odbierania tokenów.

Blockchain w grze

TotalHash to darmowa gra w kopanie w Telegramie. Zadania wysyłają niewielkie kwoty USD₮ i GRAM na portfel TON. Bez obietnic zarobku.

Krótkie odpowiedzi

Ethereum, co to za kryptowaluta?

Ethereum to sieć z smart kontraktami, a jej kryptowaluta to ether (ETH).

Co to jest smart kontrakt?

Program w blockchainie, który automatycznie wykonuje zapisane warunki.

Czy można kopać Ethereum?

Nie, od września 2022 roku sieć działa w modelu Proof of Stake.

Co to jest gas?

Opłata za operacje w sieci Ethereum, płacona w ETH.