Kriptovalyuta nima

Kriptovalyuta nima degani? Kriptovalyuta bu bank yoki davlat chiqarmaydigan raqamli pul bo'lib, uning hisobi blokcheyn deb ataladigan umumiy daftarda yuritiladi. Bu daftarni butun dunyodagi minglab kompyuterlar birgalikda saqlaydi. Ushbu maqolada boshlovchilar uchun kriptovalyuta nima ekanini, oddiy puldan farqini, asosiy turlarini, uni qanday olish va saqlashni, shuningdek xavflar va aldovlarni oddiy tilda tushuntiramiz.

Maqola ta'lim uchun, investitsiya maslahati emas. Kriptovalyuta narxi juda o'zgaruvchan. O'zbekistonda kriptoaktivlar bilan operatsiyalar faqat litsenziyali provayderlar orqali ruxsat etiladi.

Kriptovalyuta nima

Tasavvur qiling, minglab odamlarda bir xil hisob daftari bor. Kimdir kimgadir pul o'tkazsa, yozuv barcha daftarlarda bir vaqtda paydo bo'ladi va keyin uni o'zgartirib bo'lmaydi. Kriptovalyuta aynan shunday ishlaydi. «Kripto» so'zi kriptografiyadan olingan: o'tkazmalar maxfiy kalitlar bilan imzolanadi, shuning uchun boshqa odam sizning nomingizdan pul yubora olmaydi. Birinchi kriptovalyuta, bitkoin, 2009 yilda paydo bo'lgan.

Oddiy puldan farqi

Asosiy turlari: bitkoin, stablecoin, tokenlar

• Bitkoin: birinchi va eng mashhur kriptovalyuta, soni 21 million bilan cheklangan.
• Stablecoin: narxi dollarga bog'langan tokenlar, masalan USDT. Uning tarmoqlari haqida: USDT TRC20 nima.
• Platforma tangalari: Ethereum yoki TON kabi tarmoqlarning o'z tangalari; TON tarmog'ining tangasi endi GRAM deb ataladi.
• Tokenlar: loyihalar chiqaradigan raqamli aktivlar, ko'pchiligi juda xavfli.

Qanday olinadi va saqlanadi

Kriptovalyutani litsenziyali birjada sotib olish, boshqa odamdan qabul qilish, mayning yoki o'yinlardagi mukofotlar orqali olish mumkin. Uni saqlash uchun hamyon kerak. Hamyon ikki xil bo'ladi: birja yoki ilova sizning nomingizdan saqlaydigan hamyon va kalitlari faqat sizda bo'lgan shaxsiy hamyon. Telegram ichida ham hamyon bor: Telegram Wallet. Shaxsiy hamyonda tiklash so'zlarini qog'ozga yozib, xavfsiz joyda saqlang. Taxminiy qiymatni so'mda bilish uchun: USDT so'm kursi.

Boshlovchilar uchun maslahatlar

Agar kriptovalyuta bilan tanishmoqchi bo'lsangiz, avval kichik summadan boshlang va yo'qotishga tayyor bo'lgan puldan ortiq mablag' sarflamang. Birinchi navbatda hamyon ochish, manzilni nusxalash va kichik o'tkazma qilishni o'rganing. Har bir yangi atamani tushunib oling: tarmoq, komissiya, tiklash so'zlari. Shoshilinch qaror qabul qilishga undaydigan odamlardan uzoq bo'ling, chunki halol loyihalar hech qachon «hoziroq pul tashlang» deb bosim o'tkazmaydi. Savollaringiz bo'lsa, ishonchli manbalardan o'qing.

O'zbekistonda qoidalar

O'zbekistonda kriptoaktivlar sohasini Istiqbolli loyihalar milliy agentligi tartibga soladi. Rezidentlar kriptoaktivlarni faqat litsenziyaga ega provayderlar orqali sotib olishi va sotishi mumkin, kriptovalyuta esa to'lov vositasi sifatida tan olinmaydi. Batafsil: kriptovalyuta qonuni.

Xavflar va aldovlar

1. Narx xavfi: kriptovalyuta bir necha kunda keskin arzonlashishi mumkin.
2. Kalitni yo'qotish: tiklash so'zlari yo'qolsa, mablag'ni qaytarib bo'lmaydi.
3. Moliyaviy piramidalar: «kuniga 2% daromad» va'da qiladigan loyihalar.
4. Soxta saytlar va botlar: tiklash so'zlarini so'raydigan har qanday sahifa firibgarlik.
5. Noto'g'ri tarmoq: boshqa tarmoqqa yuborilgan mablag' yo'qolishi mumkin.

Kriptovalyuta bilan o'yin orqali tanishish

TotalHash Telegram'dagi bepul mayning o'yini. Vazifalar TON hamyoniga kichik miqdorda USD₮ va GRAM yuboradi. Daromad va'da qilinmaydi.

Qisqa javoblar

Kriptovalyuta nima degani?

Bank chiqarmaydigan, hisobi blokcheynda yuritiladigan raqamli pul.

Kriptovalyuta oddiy puldan nimasi bilan farq qiladi?

Uni markaziy bank chiqarmaydi, o'tkazmalarni bekor qilib bo'lmaydi va narxi kuchli o'zgaradi.

O'zbekistonda kriptovalyuta qonuniymi?

Kriptoaktivlar bilan operatsiyalar faqat litsenziyali provayderlar orqali ruxsat etiladi.

Kriptovalyutani qayerda saqlash kerak?

Tiklash so'zlari faqat sizda bo'lgan shaxsiy hamyonda.